Hansine Andræ
| Hansine Andræ | |
|---|---|
| Bizitza | |
| Jaiotzako izen-deiturak | Hansine Pouline Schack |
| Jaiotza | Sengeløse (en) |
| Herrialdea | |
| Heriotza | Kopenhage, 1898ko martxoaren 17a (80 urte) |
| Hobiratze lekua | Assistens Kirkegård |
| Familia | |
| Aita | Nicolai Clausen Schack |
| Ezkontidea(k) | Carl Christoffer Georg Andræ (1842ko azaroaren 23a - ezezaguna) |
| Seme-alabak | ikusi
|
| Haurrideak | ikusi
|
| Hezkuntza | |
| Hizkuntzak | daniera |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | emakumeen eskubideen aldeko ekintzailea eta idazlea |
Hansine Pouline Andræ, jaiotzez Schack, (Kopenhage, 1817ko apirilaren 5a – ibidem, 1898ko martxoaren 17a) danimarkar feminista goiztiarra izan zen, Danimarkako Elizako ezkontza-liturgian emakumeen aldeko aldaketak proposatu zituena. 1854-1858 urteetan egunkari pertsonala idatzi zuen, politikari eta parlamentuko eztabaidei buruzko iritziak islatuz. Bere seme Poul Andræk egunkari hori hiru liburukitan argitaratu zuen 1914tik 1920ra[1][2].
Bizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nicolai Clausen Schack (1781-1844) probestuaren eta Tagea Dorothea Erasmiren (1785-1841) alaba, Hansine Schack 1817ko apirilaren 5ean jaio zen Kopenhageko mendebaldeko Sengeløse auzoan. Zeuthen andereñoaren nesken barnetegian ikasi zuen, 1833an bere aita Kopenhageko Salbatzailearen elizako parroko izendatu zuten arte. 1842an, Carl Christoffer Georg Andræ matematikari eta politikariarekin ezkondu zen[1].
Gauetan, ohera joan aurretik, bizitza politikoari buruzko iritziak eta inpresioak jasotzen zituen Geheimeraadinde Andræs politiske Dagbøger egunkarian. Bere senarrak Andreas Frederik Krieger eta Carl Christian Hall bezalako politikari liberalekin izandako harremanak eta eztabaidak islatzen zituen bertan. Danimarkako parlamentuko izapideak eta senarraren negoziazio politikoak ere iruzkindu zituen. Kirkegaard in Golden Age Denmark liburuan, Bruce Kirmmsek «oso azkar eta politikan trebe» gisa deskribatzen du[3]. Hala ere, bere ahizpa Marie Rovsing eta bere iloba Tagea Johansen ez bezala, ez zen aktibista irekia izan bere ideia feminista irmoak izan arren. 1879an, Severine Casse (1805-1898) emakumeen eskubideen aldeko ekintzaileari idatzi zion Danimarkako Emakumeen Elkarteak Danimarkako Elizako ezkontza-erritua aldatzeko egin zuen proposamenari buruz. Emakumeak senarrari obedientzia agintzen zion aldi kopurua bakarrera murrizteko eskatu zuen. Izan ere, aldaketa horiek gauzatzea ikusi zuen hil baino pixka bat lehenago[1][2].
Hansine Andræk istripu zerebrobaskular bat izan zuen 1892an, eta 1898ko martxoaren 17an hil zen Kopenhagen[1]. Assistens hilerrian lurperatu zuten.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 3 4 (Danieraz) Vammen, Tinne. «Hansine Andræ» Dansk Kvindebiografisk Leksikon 2023-04-22 (kontsulta data: 2024-12-02).
- 1 2 (Danieraz) Lemche, Gyrithe. «Hansine Andræ» Dansk Biografisk Leksikon 2011-07-17 (kontsulta data: 2024-12-02).
- ↑ (Ingelesez) Kirmmse, Bruce H. (1990). Kierkegaard in Golden Age Denmark. Indiana University Press ISBN 978-0-253-33044-4. (kontsulta data: 2024-12-02).