868

Bloavezhioù: 865 866 867 - 868 - 869 870 871
Dekvedoù: 840 850 - Bloavezhioù 860 - 870 880
Kantvedoù: VIII^vet kantved - IX^vet kantved - X^vet kantved
Milvedoù: I^añ milved kt JK - I^añ milved - Eil milved Kronologiezh dre viz: Gen - C’hwe - Meu - Ebr - Mae - Mez Gou - Eos - Gwen - Her - Du - Kzu Kronologiezh dre demoù: Sinema - Mell-droad Lennegezh - Sonerezh - Skiantoù - Sport

Diwar-benn bloavezh 868 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

Darvoudoù

Europa

Breizh

sevel a ra ar viking Hastein ar Gwilen ha tagañ a ra Redon^[1].
mont a ra ar roue Salaun da C'hevred ar rouantelezh da vrezeliñ ouzh ar Vikinged staliet war ribl al Liger, ha trec'hiñ a ra anezho. Savet e oa bet taosoù gantañ e Poitiers evit kas e gefridi da benn.

Breizh-Veur

skoulmet eo un emglev etre Æðelred, roue Wessex, ha Burgred, roue Mercia, evit dilojañ an Daned eus Nottingham.
dimeziñ a ra Alfred Veur, roue Wessex da zont, gant Ealhswith^[2].

Frankia ar C'hornôg

29 a viz Eost : anavezet eo Salaun hag e ziskennidi da roue Breizh gant Karl an Tev e-pad bodadenn Pîtres^[3].
savet eo an Yonne gant ar viking Hastein ha preizhet eo Orleañs gantañ adarre^[4].

Frankia ar Reter

Mae : emglev Metz etre Karl Voal ha Loeiz II Germania evit rannañ Lotaringia kenetrezo, douar an impalaer kozh Lotar Iañ perc'hennet gant e vibien Loeiz ha Lotar II^[5].

Rouantelezh Italia

kemeret eo Malta gant Moc'hamed II, emir an Tierniezh aghlabid (Tunizia a-vremañ), hag aloubet eo an douar bras en Italia gantañ.
kemer a ra Loeiz II ar Yaouank Matera, Venosa ha Canosa ouzh ar Sarazined ha lakaat a ra ar gronn war Bari, tapet e 871^[6].

Iwerzhon

skarzhet eo an Daned hag an Norvegiz diouzh ar vro gant ar roue Áed Findliath, goude bezañ bet trec'h en Emgann Killineery.

Ledenez iberek

Emsavadeg Mérida a-enep emir Córdoba Moc'hamed I^añ hag a ya da sezizañ ar gêr diouzhtu en ur lezel da soñjal e oa o vont da dToledo. Plegañ a ra an emsavidi, ha dismantret eo ar mogerioù-kreñv gant an emir, war-bouez gwiskadel ar gouarnour. Kaset eo pennoù an emsavadeg (en o zouez ar muladí Ibn Marwan) hag o familh da Górdoba evit mont da servijout en arme^[7].
kemeret eo bourc'h Portucale gant Vímara Peres diouzh ar vuzulmaned evit rouantelezh Galiza, ha kregiñ a ra da adboblañ anezhañ. Krouet eo kentañ kontelezh Portucale^[8].

Dugelezh Kroatia

Nevez-amzer^[9] : dic'hronnet eo seziz Ragusa (Dubrovnik a-vremañ) gant an Aghlabided goude 15 miz gant ar morlu bizantion^[10].

Azia

Reter-nesañ

15 a viz Gwengolo : erruout a ra ar sklav turk Ahmad Ibn Touloun (835-884) e Fostat, kaset da Ejipt gant e dad-kaer, gouarnour Bakbak, e rezh letanant^[11]. Kemer a ra penn an emsavadeg ejiptat ha diazezañ a ra dinastiezh an Doulounided hag a zeu da vezañ tost dizalc'h ouzh Bagdad (dibenn e 905).

Reter-pellañ

11 a viz Mae : savet eo e Dunhuang, e Sina ar C'hornôg, Soutra an Diamant, ar c'hosañ levr-roll moullet miret^[12].
emsavadeg kaset gant P'ang Hsün e Sina. Hutinañ a ra soudarded eus ur gwarnizon eus Guizhou evit mont du-hont^[13]. Treuziñ a reont Sina eus ar Su d'an Norzh a-hed ar stêr Yangzi Jiang a-raok bezañ pladet gant ar re Dang e 869^[14].

Darvoudoù naturel

15 a viz C'hwevrer^[15] (15 calendae miz Meurzh) : dour-beuz en Izelvroioù testeniekaet gant Bloazdanevelloù Xanten^[16].
kreskoù-dour istorel ar stêrioù e Germania ha Frankia ar C'hornôg abalamour da c'hlaveier diehan , hervez Bloazdanevelloù Fulda^[17].

Arzoù ha lizhiri

Relijion ha gwir

5 a viz Genver, Roma : kensakrediget eo Konstantin, hag a gemer an anv a gKiril, gant ar pab Adrian II hag a souten Kiril ha Method en o embregerezh hag a aotre implij ar yezh slavek el liturgiezh^[18].
16 a viz Mae : kuzul Worms. Dizarbennet eo doktrinoù Photios ha 45 kanon a zo embannet, en o zouez 4 a zo diwar-benn ar berzioù kerentoù^[19]. Aliet eo d'ar veleien ha d'an eskibien ar barn dre an ostiv : ma 'z eo lonket a-aes-vat un ostiv kensakret gant ar beleg tamallet eo prouet eo didamall^[20].

A bep seurt/diasur

Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 868

Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 868

Daveoù

↑ Prosper Jean Levot Biographie bretonne Cauderan, 1857
↑ D. P. Kirby The earliest English kings
↑ Jean-Christophe Cassard Les bretons de Nominoë Gwask Skol-veur Roazhon, 2003 (ISBN 978-2-86847-776-7)
↑ Jean Baptiste Honoré Raymond Capefigue Essai sur les invasions maritimes des Normands dans les Gaules Impr. royale, 1823
↑ Jean Devisse Hincmar Librairie Droz, 1975 (ISBN 978-2-600-03972-7 et ISBN 9782600039727)
↑ Charles Le Beau, Hubert-Pascal Ameilhon Histoire du Bas-Empire, Volumes 13-14 De l'imprimerie de Firmin Didot, 1832
↑ Évariste Lévi-Provençal Histoire de l'Espagne musulmane, Volume 1 Maisonneuve & Larose, 1999 (ISBN 978-2-7068-1386-3)
↑ A new history of portugal gant H. V. Livermore, embannet gant CUP Archive.
↑ Institut français d'études byzantines Revue des études byzantines, Volumes 25-27 De Boccard., 1967
↑ L. de Voinovitch Histoire de Dalmatie Textor Verlag, 1934 (ISBN 978-3-938402-16-0)
↑ M. W. Daly,Carl F. Petry The Cambridge history of Egypt Cambridge University Press, 1998 (ISBN 978-0-521-47137-4)
↑ Encyclopædia universalis, Levrenn 5 France, 1975
↑ L'art de vérifier les dates… Moreau, imprimeur, 1818
↑ Herbert Franke, John King Fairbank, Denis Crispin Twitchett, Roderick MacFarquhar, Denis Twitchett, Albert Feuerwerker The Cambridge History of China, Volume 3 Gwask Skol-veur Cambridge, 1978 (ISBN 978-0-521-21446-9)
↑ Nozvezh ar septuagesimus, navvet Sul a-raok Pask, d'an 18 a viz Ebrel ar bloaz-mañ
↑ Les catastrophes naturelles dans l'Europe médiévale et moderne : actes des XVe Journées internationales d'histoire de l'Abbaye de Flaran, 10,11 et 12 septembre 1993 gant Bartolomé Bennassar, Presses Univ. du Mirail, 1996, 272 p., (ISBN 978-2-85816-264-2).
↑ Maurice Champion Les inondations en France depuis le VIe siècle jusqu'à nos jours V. Dalmont, 1865
↑ Louis Leger Cyrille et Méthode: étude historique sur la conversion des slaves au christianisme A. Franck, 1868
↑ Patrick Corbet Autour de Burchard de Worms Vittorio Klostermann, 2001 (ISBN 978-3-465-03138-3)
↑ Société Jean Bodin pour l'histoire comparative des institutions, Institut de sociologie Solvay Recueils Éditions de la Librairie encyclopédique

[1] Prosper Jean Levot Biographie bretonne Cauderan, 1857

[2] D. P. Kirby The earliest English kings

[3] Jean-Christophe Cassard Les bretons de Nominoë Gwask Skol-veur Roazhon, 2003 (ISBN 978-2-86847-776-7)

[4] Jean Baptiste Honoré Raymond Capefigue Essai sur les invasions maritimes des Normands dans les Gaules Impr. royale, 1823

[5] Jean Devisse Hincmar Librairie Droz, 1975 (ISBN 978-2-600-03972-7 et ISBN 9782600039727)

[6] Charles Le Beau, Hubert-Pascal Ameilhon Histoire du Bas-Empire, Volumes 13-14 De l'imprimerie de Firmin Didot, 1832

[7] Évariste Lévi-Provençal Histoire de l'Espagne musulmane, Volume 1 Maisonneuve & Larose, 1999 (ISBN 978-2-7068-1386-3)

[8] A new history of portugal gant H. V. Livermore, embannet gant CUP Archive.

[9] Institut français d'études byzantines Revue des études byzantines, Volumes 25-27 De Boccard., 1967

[10] L. de Voinovitch Histoire de Dalmatie Textor Verlag, 1934 (ISBN 978-3-938402-16-0)

[11] M. W. Daly,Carl F. Petry The Cambridge history of Egypt Cambridge University Press, 1998 (ISBN 978-0-521-47137-4)

[12] Encyclopædia universalis, Levrenn 5 France, 1975

[13] L'art de vérifier les dates… Moreau, imprimeur, 1818

[14] Herbert Franke, John King Fairbank, Denis Crispin Twitchett, Roderick MacFarquhar, Denis Twitchett, Albert Feuerwerker The Cambridge History of China, Volume 3 Gwask Skol-veur Cambridge, 1978 (ISBN 978-0-521-21446-9)

[15] Nozvezh ar septuagesimus, navvet Sul a-raok Pask, d'an 18 a viz Ebrel ar bloaz-mañ

[16] Les catastrophes naturelles dans l'Europe médiévale et moderne : actes des XVe Journées internationales d'histoire de l'Abbaye de Flaran, 10,11 et 12 septembre 1993 gant Bartolomé Bennassar, Presses Univ. du Mirail, 1996, 272 p., (ISBN 978-2-85816-264-2).

[17] Maurice Champion Les inondations en France depuis le VIe siècle jusqu'à nos jours V. Dalmont, 1865

[18] Louis Leger Cyrille et Méthode: étude historique sur la conversion des slaves au christianisme A. Franck, 1868

[19] Patrick Corbet Autour de Burchard de Worms Vittorio Klostermann, 2001 (ISBN 978-3-465-03138-3)

[20] Société Jean Bodin pour l'histoire comparative des institutions, Institut de sociologie Solvay Recueils Éditions de la Librairie encyclopédique

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]