close
بۆ ناوەڕۆک بازبدە

ستالینیزم

لە ئینسایکڵۆپیدیای ئازادی ویکیپیدیاوە
Image
جۆزێف ستالین کە بە ناوی ئەوەوە ستالینیزم ناونراوە.
Image
ئەندامانی پارتی کۆمۆنیستی چین کە ئاھەنگی ڕۆژی لەدایکبوون ستالین لە ساڵی ١٩٤٩ دەگێڕن.

ستالینیزم (بە ئینگلیزی: Stalinism) ئاماژەیە بۆ سیستمی سیاسی لە سەردەمی جۆزێف ستالین، لەوانەش ئایدۆلۆژیا و ئیدارەی دەوڵەت. مێژوویەکی نھێنی ئەو ڕۆژانە لە ئەرشیڤی میترۆخیندا ھاتووە.[١] ستالینیزم بریتییە لە بەکارھێنانی سەرکردایەتیی بەھێزی دەوڵەت و سەرکوتکردنی ئۆپۆزسیۆن بۆ گەشەپێدانی خێرای وڵاتێک. لازار کاگانۆڤیچ، سیاسەتمەدارێکی سۆڤیەت، ئەم زاراوەیەی داھێناوە.

ستالینیزم لە یەکێتیی سۆڤیەت لە ساڵی ١٩٢٤ تا ١٩٥٦ بوونی ھەبووە، یەکێتیی سۆڤیەت لە ساڵی ١٩٢٤ وڵاتێکی کشتوکاڵی بووە، بەڵام تا ساڵی ١٩٥٦ وڵاتێکی پیشەسازی بەھێز بووە و ئاستی ژیانی باشی ھەبووە. ئەمەش بەھۆی پلانی ٥ ساڵەی حکوومەتەوە ڕوویدا. ئەم پلانانە ھەموو گەشەسەندنی ئابوورییان لەخۆگرتبوو کە لە ٥ ساڵدا ڕووبدات.

بەشی مشتومڕاوی ستالینیزم ئەوەیە کە بۆ ئەنجامدانی ھەموو ئەم کارانە، حکوومەت زۆر کەسی دەستگیرکرد یان کوشت کە حکوومەتیان بەدڵ نەبوو.

سەرچاوەکان

[دەستکاری]
  1. ئەندرۆ، کریستوفر. «شمشێر و قەڵغان: ئەرشیفی میترۆخین و مێژووی نھێنی کۆمیتەی ئاسایشی دەوڵەت». ڕۆژنامەی نیویۆرک تایمز.

بەستەرە دەرەکییەکان

[دەستکاری]