Tanguar Haor
 Tanguar Haor, w tle wzgórza w indyjskim stanie Meghalaya (2017) | |
| obszar Ramsar | |
| Państwo | |
|---|---|
| Data utworzenia |
10 lipca 2000[1] |
| Powierzchnia |
9500 ha[1] |
Położenie na mapie Bangladeszu  | |
Położenie na mapie Azji  | |
 25°08′58,8″N 91°03′59,1″E/25,149667 91,066417 | |
Tanguar Haor (beng. টাঙ্গুয়ার হাওর) – słodkowodny obszar podmokły o powierzchni ok. 100 km² znajdujący się w północno-wschodniej części Bangladeszu, w prowincji Srihotto, tuż przy granicy z Indiami.
Mokradła Tanguar Haor od 2000 roku stanowią obszar wodno-błotny o znaczeniu międzynarodowym chroniony na mocy konwencji ramsarskiej[1]; są również częścią ostoi ptaków IBA Tanguar Haor and Panabeel organizacji BirdLife International[2].
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]
Obszar mokradeł Tanguar Haor położony jest w północno-wschodnim Bangladeszu, u podnóża znajdujących się w sąsiednich Indiach wzgórz Meghalaya, na rozległej równinie zalewowej rzeki Surmy będącej jednym z głównych dopływów Brahmaputry[1]. Bagna te stanowią jeden z ostatnich na terenie Bangladeszu naturalnych podmokłych terenów zalewowych[1], zwanych lokalnie haorami[3]. Głębsze odcinki haorów, które w porze suchej zatrzymują wodę, nazywane są beelami, natomiast wioski zamieszkiwane przez miejscową ludność budowane są na sztucznie usypanych wzgórzach, zwanych kandami, które wznoszą się na wysokość od 3 do 6 metrów powyżej poziomu otaczających je haorów[3].
Mokradła są zalewane podczas letnich monsunów; wówczas głębokość wody w beelach wynosi od 6 do 10 metrów, z kolei w porze suchej wynosi ona od 2 do 6 metrów[3]. Obszar Tanguar Haor zasilany jest głównie wodą ze strumieni spływających od strony północnej ze wzgórz Meghalaya oraz rzek Surma i Jadukata, które nanoszą duże ilości żyznego mułu, dzięki czemu możliwa jest na tym terenie uprawa ryżu, pszenicy, gorczycy, warzyw (takich jak fasola, tykwa czy bataty) i owoców (m.in. bananów, papai, mango oraz głożyn). Bagna pełnią również rolę retencyjną, magazynując wodę w okresie letnim, a w porze monsunowej zapobiegając powodziom[3].
Do głównych zagrożeń dla obszaru chronionego należą nadmierna eksploatacja zasobów ryb oraz kłusownictwo[1].
Flora
[edytuj | edytuj kod]Rejon Tanguar Haor porastają ostatnie w Bangladeszu naturalne lasy bagienne, w których dominują drzewa z gatunków Pongamia pinnata i Barringtonia acutangula[1][3]. Na będących siedliskiem ptactwa wodnego trzcinowiskach dominuje trzcina Phragmites karka, a towarzyszą jej m.in. żywopłon Aeschynomene indica, alternantera krokodylowa (Alternanthera philoxeroides), szparag Asparagus racemosus, szczęślin Clerodendrum indicum, łzawnica Coix aquatica, chwastnica jednostronna (Echinochloa crus-galli), figowiec Ficus heterophylla, Lippia javanica, mimoza wstydliwa (Mimosa pudica), Persicaria barbata, cukrowiec dziki (Saccharum spontaneum) i pałka wąskolistna (Typha angustifolia)[3]. Zbiorniki wodne porastają natomiast hydrofity, m.in. salwinia pływająca (Salvinia natans), pistia rozetkowa (Pistia stratiotes), nurzaniec śrubowy (Vallisneria spiralis), rdestnica kędzierzawa (Potamogeton crispus), rogatek sztywny (Ceratophyllum demersum), pływacz Utricularia aurea oraz grzybienie Nymphaea nouchali[3].
Ogółem odnotowano występowanie na tym obszarze ponad 200 gatunków roślin, w tym rzadkich, takich jak np. powojnik Clematis cadmia, rozłożnia kolczasta (Euryale ferox), lotos orzechodajny (Nelumbo nucifera), otelia żabieńcowata (Ottelia alismoides) czy Rosa clinophylla[3].
Fauna
[edytuj | edytuj kod]
Według stanu z 2000 roku mokradła Tanguar Haor są miejscem występowania co najmniej 208 gatunków ptaków, co stanowi ok. 30% wszystkich gatunków występujących w Bangladeszu, w tym 92 gatunków ptactwa wodnego i 98 gatunków ptaków migrujących[1][3].
W okresie zimowym na tym obszarze gromadzi się do 60 tys. (średnio od 30 do 40 tys.) osobników migrujących ptaków wodnych[1]. Na terenie Tanguar Haor zimują m.in. hełmiatka (Netta rufina), podgorzałka (Aythya nyroca), głowienka (A. ferina) i czernica (A. fuligula), łyska (Fulica atra), cyranka (Spatula querquedula), krakwa (Mareca strepera), rożeniec (Anas acuta) i cyraneczka (A. crecca) oraz orlik grubodzioby (Clanga clanga)[2]. Występuje tu również kormoran skromny (Microcarbo niger), długoszpon chiński (Hydrophasianus chirurgus) i drzewica dwubarwna (Dendrocygna bicolor)[2], a także rzadki i zagrożony wyginięciem bielik wschodni (Haliaeetus leucoryphus)[1] oraz krytycznie zagrożona wyginięciem podgorzałka zielonogłowa (Aythya baeri)[2].
Tanguar Haor jest jednym z najważniejszych łowisk śródlądowych Bangladeszu, a także jednym z najbogatszych w tym kraju miejsc lęgowych ryb słodkowodnych[1][3]. Występuje tu co najmniej 135 gatunków ryb, w tym m.in. Bagarius bagarius, Clupisoma garua, Ctenops nobilis, Eutropiichthys vacha, Labeo boga, brzeszczotek czarnoplamy (Chitala chitala), Pangasius pangasius (znana pod handlową nazwą „panga”), Rita rita, Osteobrama cotio, Silonia silondia czy Tor tor[3].
Ssaki reprezentowane są m.in. przez lisa bengalskiego (Vulpes bengalensis), wiwerkę malajską (Viverricula indica) i kota błotnego (Felis chaus), zagrożonego wyginięciem suzu gangesowego (Platanista gangetica) i łuskowca indyjskiego (Manis crassicaudata) oraz narażoną na wyginięcie wydrzycę gładkowłosą (Lutra perspicillata)[3].
Galeria
[edytuj | edytuj kod]
Krajobraz o zachodzie słońca (2017)
Dzieci łowiące ryby (2013)
Wioska na mokradłach (2023)
Hełmiatka na terenie Tanguar Haor (2025)
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Tanguar Haor – Ramsar Sites Information Service [online], rsis.ramsar.org, 10 lipca 2000 [dostęp 2026-06-09] (ang.).
- 1 2 3 4 Tanguar Haor and Panabeel [online], datazone.birdlife.org [dostęp 2026-06-09] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Tanguar Haor – Information Sheet on Ramsar Wetlands (RIS). 2000-04-20. [dostęp 2026-06-09]. (ang.).
