Tsady
 Tsady | |||||
| Tchad Tsady | |||||
| Tsady ((mg)) | |||||
| |||||
| Teny filamatra : Unité - Travail - Progrès | |||||
 | |||||
| Teny ofisialy | arabo sy frantsay, | ||||
| Renivohitra | N'Djamena 12°07′N 15°03′E / 12.117°N 15.050°E | ||||
| [[tanàna lehibe|]] | N'Djamena | ||||
| Fitondrana sy governemanta - |
conseil militaire de transition Mahamat Idriss Déby Itno | ||||
| Velarantany - Tontaliny - Rano (%) |
faha 21 1.284.000 km² 1,9 | ||||
| Isam-ponina - Tontaliny (2024) - hakitroka |
faha 72 20.299.123 mpo. 15 mpo./km² {{{1}}} | ||||
| Anaran'ny mponina | Tchadien, Tchadienne | ||||
| Sandam-bola | Franc CFA (Franc CFA) | ||||
| Faritr'ora | UTC +1 | ||||
| Hiram-pirenena | La Tchadienne | ||||
| Valan-tsehatra internet | |||||
| Antso an-tariby |
+235 | ||||
I Tsady dia firenena ao Afrika Afovoany, ao amin' ny lemaka lehiben' ny farihy Tsady izao ao andrefany, izay tsy manana morontsiraka, manana velarana mirefy 1 284 000 km². I Ndjamena no renivohiny. Mamaritra azy ao avaratra i Libia, ao atsinanana i Sodàna, ao atsimo ny Repoblikan' i Afrika Afovoany ary ao andrefana i Kamerona sy i Nizeria ary i Nizera. Firenena anelanelan' i Afrika Avaratra sy Afrika atsimon' i Sahara i Tsady. Atao hoe Tsadiana ny vahoakan' ity firenena ity.
Ny tapany avaratra dia ahitana ny tangorom-bohitr i Tibesti ao amin' ny tany efitr' i Sahara. Ao atsinanana no misy ny lembalemban' i Ennedi sy ny lembalemban' i Ouadai. Maina any avaratra ary misy fiantraikany ihany koa ny faritr’ i Sahel ao afovoany ka mahasarotra ny fahazoana rano.
Ny mponin' i Tsady dia ahitana Peola, Tobo, Sara, Kirdy ary Arabo. Ny 50 %n’ ny mponina dia Miozolmana, ny 10 % Kristiana, fa ny 45 % kosa dia manaraka ny fivavahan-drazana afrikana animista.
Miompana amin' ny fiompiana sy ny fambolena ny toekaren' i Tsady, izay mandroso ihany noho ny fangadiana vovon-drano sy ny fampiasana firihan-drano amin' ny tanimboly. Manjono ihany koa ny Tsadiana. Tamin’ ny taona 2003 no nanombohana nitrandraka ny solitany ao amin’ ny faritr' i Doba ao atsimo.
Zanatany frantsay taloha i Tsady izay nahazo ny fahaleovan-tenany tamin’ ny taona 1960. Ny fiteny frantsay sy ny fiteny arabo no fiteny ôfisialy any.
Jereo koa
[hanova | hanova ny fango]Firenena ao Afrika:
Afrika Atsimo - Alzeria - Angôla - Benino - Borkina Fasô - Borondy - Bôtsoana - Ejipta - Eritrea - Esoatiny (Soazilandy taloha) - Etiôpia - Gabôna - Gambia - Ganà - Ginea - Ginea Bisao - Ginea Ekoatôrialy - Jibotỳ - Kamerona - Kapvera - Kenia - Kômôro - Kôtidivoara - Lezôtô - Liberia - Libia - Madagasikara - Malaoy - Malỳ - Maorisy - Maoritania - Marôka - Môzambika - Namibia - Nizera - Nizeria - Oganda - Repoblika Arabo Saharaoy Demôkratika - Repoblika Demôkratikan' i Kôngô - Repoblikan' i Afrika Afovoany - Repoblikan' i Kôngô - Roanda - Saô Tôme e Prinsipe - Seisely - Senegaly - Siera Leôna - Sodàna - Sodàna Atsimo - Sômalia - Sômalilandy - Tanzania - Tôgô - Tonizia - Tsady - Zambia - Zimbaboe
Kôntinenta eto an-tany
.svg?action=edit&redlink=1){kind=link}