1878

1878. urtea
Kronologia
Mendeak	XVIII.a • XIX.a • XX.a
Hamarkadak	1850(e)koa • 1860(e)koa • 1870(e)koa • 1880(e)koa • 1890(e)koa
Urteak	1875 • 1876 • 1877 • 1878 • 1879 • 1880 • 1881
Beste egutegi batzuetan
Gregoriotar egutegia	1878 ; MDCCCLXXVIII
Ab urbe condita	2631
Armeniar egutegia	1327 ; ԹՎ ՌՅԻԷ
Bahá'í egutegia	34 – 35
Bengaliar egutegia	1285
Berber egutegia	2828
Egutegi budista	2422
Myanmarko egutegia	1240
Bizantziar egutegia	7386 – 7387
Koptoen egutegia	1594 – 1595
Etiopiar egutegia	1870 – 1871
Hebrear egutegia	5638 – 5639
	Egutegi hinduak
Bikram Samwat	1934 – 1935
Shaka Samvat	1800 – 1801
Kali Yuga	4979 – 4980
Iraniar egutegia	1256 – 1257
Islamiar egutegia	1294 – 1296
Japoniar egutegia	Meiji 11; (明治11年)
Korear egutegia	4211
Thailandiar eguzki egutegia	2421
Holozeniar egutegia	11878

Daturen bat gaineratzen baduzu, egunaren lotura segi dezakezu han ere sartzeko. Eskerrik asko!

Gertaerak

Otsailaren 2a – Greziak gerra deklaratu zion Turkiari.
Apirilaren 20a – Bizkaiko Golkoa astindu zuen enbata bortitz batek 322 arrantzale hildako utzi zituen: 132 kantabriar eta 190 euskaldun.
Maiatzaren 3a – Errusia-Turkia Gerrari amaiera eman zion San Stefanoko hitzarmena sinatu zuten.
Ekainaren 13a–uztailaren 13a – Europan Otomandar Inperioak zituen lurraldeei buruzko Berlingo Biltzarra egin zuten.

Arte eta kultura

Zientzia eta teknologia

Otsailaren 19a- Thomas Edison asmatzaileak patentatu zuen fonografoa.
Urriaren 14a – Thomas Edisonek argi elektrikoaren patentea eskatu zuen.

Kirolak

Jaiotzak

Urtarrila

Urtarrilaren 4a – Augustus John, galestar margolari, marrazkilari eta grabatzailea (h. 1961).
Urtarrilaren 6a – Carl Sandburg, estatubatuar poeta, historialari, eleberrigile eta folklorista (h. 1967).
Urtarrilaren 8a – Baltasar Ametzola, bilbotar enpresaburu eta politikari abertzale eta jeltzalea (h. 1960).
Urtarrilaren 9a – John Broadus Watson, estatubatuar psikologoa (h. 1958).
Urtarrilaren 11 – Theodoros Pangalos, Greziako diktadorea (h. 1952).
Urtarrilaren 12a – Ferenc Molnár, hungariar antzerkigile, antzerki-zuzendari, eleberrigile eta olerkaria (h. 1952).
Urtarrilaren 13a – Vasili Xulgin, Ukrainan jaiotako errusiar identifikazioko politikari, filosofo eta kazetari kontserbakorra (h. 1976).
Urtarrilaren 14a – Victor Segalen, frantziar itsas armadako mediku, eleberrigile, olerkari, etnografo, sinologo, esploratzaile eta arkeologoa (h. 1919).
Urtarrilaren 15a – Pedro Gimon, bizkaitar arkitektoa (h. 1939).
Urtarrilaren 20a – Finlay Currie, eskoziar aktorea (h. 1968).
Urtarrilaren 23a – Oton Župančič, esloveniar poeta eta itzultzailea (h. 1949).
Urtarrilaren 29a – Mary Jobe Akeley, estatubatuar esploratzaile, egile, alpinista eta argazkilaria (h. 1966).
Urtarrilaren 30a – A. H. Tammsaare, estoniar idazlea (h. 1940).

Otsaila

Otsailaren 1a – Milan Hodža, Txekoslovakiako lehen ministroa (h. 1944).
Otsailaren 1a – Thomas MacDonagh, irlandar ekintzaile politiko, olerkari, antzerkigile, irakasle eta errepublikar iraultzailea, 1916ko Pazko Matxinadako buruzagietako bat (h. 1916).
Otsailaren 2a – Alejandro Mallona, EAJko politikari eskuindar, katoliko eta abertzalea, Mundakako alkatea (h. 1937).
Otsailaren 3a – Alberto Arrue, euskal margolaria (h. 1944).
Otsailaren 3a – Gordon Coates, Zeelanda Berriko lehen ministroa (h. 1943).
Otsailaren 5a – André Citroën, frantziar ingeniaria eta industrialaria, Citroën automobil fabrikatzailearen sortzailea (h. 1935).
Otsailaren 7a – Ossip Gabrilovitx, errusian jaiotako pianista eta orkestra-zuzendaria (h. 1936).
Otsailaren 8a – Martin Buber, Austrian jaiotako filosofo judua (h. 1965).
Otsailaren 10a – Gillermo Bengoetxea, Txindurri, bizkaitar bertsolari, idazle eta pilotaria (h. 1966).
Otsailaren 13a – Benigno Oreja, bizkaitar mediku eta politikaria (h. 1962).
Otsailaren 14a – Kōki Hirota, Japoniako lehen ministroa (h. 1948).
Otsailaren 14a – Viktor Nogin, errusiar militante eta sindikalista boltxebikea (h. 1924).
Otsailaren 16a – Pamela Colman Smith, Pixie, britaniar artista, ilustratzaile, idazle, argitaratzaile eta okultista, Rider-Waite tarota ilustratzeagatik ezaguna (h. 1951).
Otsailaren 18a – Maria Ulianova, errusiar militante boltxebikea, Vladimir Leninen arreba gazteena (h. 1937).
Otsailaren 19a – Kristofer Uppdal, norvegiar idazlea (h. 1961).
Otsailaren 22a – Alistair Mackay, eskoziar mediku eta esploratzaile polarra, Hego polo magnetikora iritsi ziren hiru esploratzailetako bat (h. 1914).
Otsailaren 24a – Felix Bernstein, alemaniar matematikaria (h. 1956).
Otsailaren 28a – Gumersindo de Azcárate Gómez, espainiar militarra, Euzko Gudarosteko operazio-inspektorea (h. 1937).
Otsailaren 28a – Beltran Pagola, euskal musikagile, piano-jole eta musikako irakaslea (h. 1950).

Martxoa

Martxoaren 7a – Boris Kustodiev, errusiar margolaria (h. 1927).
Martxoaren 10a - Amelia Cuñat Monleon, espainiar marrazkilaria, zeramikaria eta bildumazalea (h. 1946).
Martxoaren 10a – Karel van de Woestijne, flandriar idazlea (h. 1929).
Martxoaren 12a – Gemma Galgani, italiar mistiko pasiotarra (h. 1903).
Martxoaren 15a – Reza Shah Pahlavi, Irango shah edo enperadorea (h. 1944).
Martxoaren 16a – Clemens August Graf von Galen, alemaniar kardinala (h. 1946).
Martxoaren 23a – Franz Schreker, austriar konpositorea (h. 1934).

Apirila

Apirilaren 1a – Sarah Lorenzana, galiziar irakasle, kazetari eta idazlea (h. c. 1960).
Apirilaren 1a – Carl Sternheim, alemaniar idazlea (h. 1942).
Apirilaren 2a – Edward Kasner, estatubatuar matematikaria, googol terminoaren dibulgatzailea (h. 1955).
Apirilaren 11 – Leopoldo Eijo, galiziar apezpiku eta idazlea, Gasteizko apezpiku izandakoa (h. 1963).
Apirilaren 15a – Robert Walser, alemanierazko suitzar idazlea (h. 1956).
Apirilaren 16a – Carolina Beatriz Ângelo, portugaldar medikua eta feminista, Portugalen lehen emakume zirujaua (h. 1911).
Apirilaren 20a – José Miaja, espainiar militarra (h. 1958).
Apirilaren 24a – Fidel Dávila, espainiar militarra (h. 1962).
Apirilaren 28a – Lionel Barrymore, estatubatuar antzerki, zinema eta irrati aktorea (h. 1954).
Apirilaren 30a – Paul Hazard, frantziar letragizon, historialari eta saiakera idazlea (h. 1944).
Apirilaren 30a – Juan José Maiztegi, bizkaitar apaiza (h. 1943).

Maiatza

Maiatzaren 1a – Enrique de Francisco, Getafen jaiotako gipuzkoar politikari sozialista (h. 1957).
Maiatzaren 10a – Gustav Stresemann, Alemaniako kantzilerra eta 1926ko Bakearen Nobel Saria (h. 1929).
Maiatzaren 12a – Massimo Bontempelli, italiar idazlea (h. 1960).
Maiatzaren 16a – Alberto Pelairea, nafar olerkari eta antzerkigilea (h. 1939).
Maiatzaren 21a – Secundino Esnaola, gipuzkoar abesbatza zuzendaria eta musikagilea (h. 1929).
Maiatzaren 24a – Lillian Gilbreth, estatubatuar ingeniari eta kudeaketa-aditua (h. 1972).
Maiatzaren 30a – Raymond Smith Dugan, estatubatuar astronomoa (h. 1940).
Maiatzaren 30a – Augustin Trébuchon, Lehen Mundu Gerran hil zen azken soldadu frantsesa (h. 1918).

Ekaina

Ekainaren 1a – John Masefield, ingeles olerkari eta idazlea (h. 1967).
Ekainaren 5a – Bonifazio Etxegarai, gipuzkoar idazle eta legegilea (h. 1956).
Ekainaren 5a – Willy Koch, Donostian bizi izandako alemaniar argazkilaria, Koch argazkilari dinastiaren aitzindaria (h. 1950).
Ekainaren 5a – Santiago Meabe, bizkaitar politikaria, ezker abertzalearen aitzindaria (h. 1961).
Ekainaren 5a – Pancho Villa, Mexikoko Iraultzaren buruzagi garrantzitsuenetako bat (h. 1923).
Ekainaren 9a – Luis Eleizalde, Eleizalde'tar Koldo, euskal herritar politikari, idazle eta pedagogoa (h. 1923).
Ekainaren 12a – James Oliver Curwood, estatubatuar eleberrigile eta kazetaria (h. 1927).
Ekainaren 12a – Isabel Oyarzábal, espainiar itzultzailea, kazetaria, idazlea, aktorea eta diplomatikoa (h. 1974).
Ekainaren 19a – Adolphe Buhl, frantziar matematikari eta astronomoa (h. 1949).
Ekainaren 19a – Edmond Jaloux, frantziar eleberrigile eta literatura-kritikaria (h. 1949).
Ekainaren 24a – Miguel Otamendi, gipuzkoar ingeniaria (h. 1958).
Ekainaren 26a – Paul Guillaume, frantziar psikologoa, gestalt psikologiaren ordezkari nagusietariko bat (h. 1962).
Ekainaren 30a – Maurice Legendre, frantziar intelektual katoliko eta hispanista (h. 1955).

Uztaila

Uztailaren 6a – Eino Leino, finlandiar poeta, eleberrigilea eta saiakera-idazlea (h. 1926).
Uztailaren 11 – Hjørdis Grøntoft Raknerud, norvegiar arkitektoa, Eskandinaviako lehen emakume arkitektoetako bat (h. 1918).
Uztailaren 22a – Lucien Febvre, frantziar historialaria (h. 1956).
Uztailaren 24a – Lord Dunsany, anglo-irlandar idazkea (h. 1957).

Abuztua

Abuztuaren 1a – Konstantinos Logothetopoulos, Greziako lehen ministroa (h. 1961).
Abuztuaren 1a – José Pedro Montero, Paraguaiko presidentea (h. 1927).
Abuztuaren 4a – Julio Artetxe, euskal herritar bankari eta politikari liberala (h. 1960).
Abuztuaren 9a – Eileen Gray, irlandar arkitekto, artista eta altzari diseinatzailea, arkitektura modernoaren aitzindarietako bat (h. 1976).
Abuztuaren 9a – Juan Maria Roman Dornaku, euskal idazle eta lexikologoa (h. 1959).
Abuztuaren 10a – Alfred Döblin, alemaniar eleberrigilea (h. 1957).
Abuztuaren 14a – Georgios Kondylis, Greziako erregeorde eta lehen ministroa (h. 1936).
Abuztuaren 16a – Shigeho Tanaka, japoniar iktiologoa eta zoologia irakaslea (h. 1974).
Abuztuaren 19a – Manuel Quezón, filipinetako burujabetasunaren aldeko mugimenduaren buruzagia (h. 1944).
Abuztuaren 26a – Lina Stern, erruso-sobietar zientzialaria, Genevako Unibertsitatean irakasle titulua jaso zuen lehen emakumea (h. 1968).
Abuztuaren 27a – Pyotr Nikolaievitx Wrangel, errusiar jenerala (h. 1928).
Abuztuaren 28a – George Whipple, estatubatuar medikua, 1934ko Medikuntzako Nobel Saria (h. 1976).
Abuztuaren 30a – Guerau de Liost, kataluniar politikari eta poeta (h. 1933).

Iraila

Irailaren 2a – Gabriel Roby, lapurtar margolaria (h. 1917).
Irailaren 8a – Kepa Enbeita, Urretxindorra, muxikar idazle eta bertsolaria (h. 1942).
Irailaren 8a – Nestor Zubeldia, nafar apaiz, idazle eta pentsalaria (h. 1963).
Irailaren 9a – María de Echarri, espainiar zutabegile eta propagandista katolikoa, politikaria eta feminista (h. 1955).
Irailaren 13a – Maria Unzueta, gipuzkoar pilotaria, ezagutzen den lehenengo emakume puntista (h. 1948).
Irailaren 16a – Karlos Luis Liechtensteingoa, Liechtensteingo gobernadorea (h. 1955).
Irailaren 20a – Upton Sinclair, estatubatuar idazle eta kazetaria (h. 1968).
Irailaren 22a – Shigeru Yoshida, Japoniako Lehen Ministroa (h. 1967).
Irailaren 24a – Charles Ferdinand Ramuz, frantsesezko poeta, eleberrigile eta saiakera-egile suitzarra (h. 1947).
Irailaren 25a – Holger Thiele, daniar-estatubatuar astronomoa (h. 1946).

Urria

Urriaren 5a – Louise Dresser, estatubatuar aktorea (h. 1965).
Urriaren 9a – Maria Gabriela Bavarian, Dukesa Bavarian (h. 1912).
Urriaren 11 – Nicole Girard-Mangin, Frantziako armadan Lehen Mundu Gerran aritu zen emakume mediku bakarra, tuberkulosian aditua (h. 1919).
Urriaren 12a – Karl Buresch, Austriako kantzilerra (h. 1936).
Urriaren 13a – Eduardo Gancedo, nafar elizgizona eta idazlea (h. 1950).
Urriaren 13a – Stepan Xaumian, Georgian jaiotako armeniar boltxebikea (h. 1818).
Urriaren 15a – Paul Reynaud, Frantziako Hirugarren Errepublikako lehen ministroa (h. 1966).
Urriaren 16a – Franz Reichelt, frantziar-austriar jostuna (h. 1912).
Urriaren 30a – Arthur Scherbius, alemaniar ingeniari elektrikoa, Enigma makinaren asmatzailea (h. 1929).

Azaroa

Azaroaren 1a – Konrad Mägi, estoniar margolaria (h. 1925).
Azaroaren 1a – Carlos Saavedra Lamas, argentinar politikari eta jurista, 1936ko Bakearen Nobel Saria (h. 1959).
Azaroaren 4a – José Ángel Berraondo, gipuzkoar futbolari eta entrenatzailea (h. 1950).
Azaroaren 5a – Mikhail Artsybaxev, ukrainar idazlea (h. 1927).
Azaroaren 5a – Kuzma Petrov-Vodkin, errusiar margolari eta idazlea (h. 1939).
Azaroaren 7a – Lise Meitner, austriar fisikaria, fisio nuklearraren aurkitzailea (h. 1968).
Azaroaren 9a – Álvaro de Castro, Portugalgo lehen ministroa (h. 1928).
Azaroaren 14a – Julie Manet, frantziar margolaria eta arte bildumagilea (h. 1966).
Azaroaren 15a – Manuel Arrillaga, traineru estropadetako patroi ospetsuenetakoa (h. 1961).
Azaroaren 16a – Nikolai Avksentiev, errusiar eseristen buruetako bat (h. 1943).
Azaroaren 18a – Elsa Alkman, suediar idazle, biolin-jotzaile eta politikaria (h. 1975).
Azaroaren 18a – Hubert Loutsch, Luxenburgoko lehen ministroa (h. 1946).
Azaroaren 21a – Ramon Intzagarai, Elurmendi, euskal idazlea (h. 1947).
Azaroaren 24a – Paul J. Sachs, estatubatuar enpresaria eta museo zuzendaria (h. 1965).
Azaroaren 25a – Georg Kaiser, alemaniar antzerkigilea (h. 1945).
Azaroaren 27a – William Orpen, irlandar margolaria (h. 1931).
Azaroaren 28a – Peder Kolstad, Norvegiako lehen ministroa (h. 1932).
Azaroaren 29a – Micaela Díaz Rabaneda, nafar maistra, pedagogoa eta politikaria.

Abendua

Abenduaren 1a – Rudolf Walden, finlandiar militar, enpresaburu eta politikaria (h. 1946).
Abenduaren 2a – Javier Gortazar Manso de Belasko, bizkaitar politikari jeltzalea (h. 1977).
Abenduaren 4a – Mikel Aleksandrovitx Romanov, Errusiako Duke Handia (h. 1918).
Abenduaren 7a – Akiko Yosano, japoniar idazle, poeta, feminista pionero, bakezale eta aktibista (h. 1942).
Abenduaren 10a – Chakravarti Rajagopalachari, azken Indiako gobernadore orokorra (h. 1972).
Abenduaren 14a – José Franco y Ribate, Bilbon bizi izandako espainiar banda-zuzendaria eta musikagilea (h. 1951).
Abenduaren 15a – Hans Carossa, alemaniar poeta eta eleberrigilea (h. 1956).
Abenduaren 16a – Josep Clarà, kataluniar eskultorea (h. 1958).
Abenduaren 18a – Josef Stalin, sobietar politikaria, SESBeko bigarren buruzagi gorena (h. 1953).
Abenduaren 21a – Tomas Biurrun, nafar artikulugilea (h. 1941).
Abenduaren 21a – Jan Łukasiewicz, poloniar logikaria (h. 1956).
Abenduaren 25a – Louis Chevrolet, suitzar-estatubatuar lasterketako pilotua, “Chevrolet” automobil konpainiaren fundatzailea (h. 1941).
Abenduaren 31 – Horacio Quiroga, uruguaiar idazlea (h. 1937).

Egun ezezaguna edo zehaztugabea

Clement Andurain Maitie, Zibero, euskal idazlea (h. 1916).
Luis Etxebarria, bizkaitar enpresaburu eta politikari monarkikoa (h. 1936).
Luis Llaguno, bizkaitar politikaria (h. 1975).
Manuel Guzmán García, gipuzkoar politikari errepublikanoa (h. 1936).
Alice Manfield, australiar mendi-gidaria, naturalista, txaleten jabea, argazkilaria eta feminista (h. 1960).
Gabriela Lorente Sáenz, errioxar etxekoandrea, gerra zibilean fusilatua (h. 1936).
Ioannis Rallis, Greziako lehen ministroa (h. 1946).
Josefina Blanco, espainiar aktorea (h. 1957).
María Cambrils, valentziar idazle eta feminista (h. 1939).