Sega Saturn
Logo konsoli używane poza Azją | |||
Model sprzedawany poza Azją | |||
| Typ | |||
|---|---|---|---|
| Producent | |||
| Generacja | |||
| Premiera |
Japonia: 22 listopada 1994[1] | ||
| CPU |
28,63 MHz | ||
| GPU |
VDP1, VDP2 | ||
| Pamięć operacyjna |
2 MB RAM, 1,5 MB VRAM, 512 KB RAM przeznaczonego na dźwięk | ||
| Nośniki danych | |||
| Kontrolery |
Pad | ||
| Serwisy internetowe |
Sega NetLink | ||
| Sprzedanych jednostek |
10 milionów | ||
| Najlepiej sprzedawana gra |
|||
| |||
Sega Saturn (jap. セガサターン) – 32-bitowa konsola do gier wideo wyprodukowana przez Segę i wydana 22 listopada 1994 w Japonii, a 1 marca 1996 w Polsce[2]. W dniu premiery konsoli w Japonii sprzedano ok. 170 000 egzemplarzy a w ciągu pierwszych 2 tygodni ponad 2,5 mln egzemplarzy. Konsola zajęła w 5. generacji konsol 3. miejsce pod względem sprzedaży, przegrywając z PlayStation i Nintendo 64. Urządzenie sprzedało się w liczbie zaledwie 10 mln egzemplarzy, kilkukrotnie mniej od swojego poprzednika[3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Rozwój
[edytuj | edytuj kod]
Prace nad Saturnem rozpoczęto na początku lat 90. XX w. po sukcesie konsoli Mega Drive. Za nadzór nad projektem odpowiadał Hideki Sato, zastępca dyrektora generalnego ds. badań i rozwoju firmy Sega. Podobnie jak wydana wcześniej przystawka o nazwie Sega 32X, konsola miała mieć 32-bitową architekturę, co Sega zamierzała wykorzystać w marketingu. Konsolę oparto na konstrukcji automatu System 32, czyli na architekturze 2D, jednak zbliżająca się premiera PlayStation wymusiła stworzenie możliwości 3D. Zbytni pośpiech spowodował że opcja ta została słabo zaimplementowana. Sato później żałował, że systemu nie oparto na automacie Model 1, w pełni przystosowanym do grafiki 3D. Saturn posiadał również 2 procesory CPU aby system lepiej pracował, lecz skomplikowana konstrukcja oraz brak pomocy i instrukcji od Segi uniemożliwiła deweloperom używanie wszystkich aspektów urządzenia[4][5].. Pierwsze informacje o konsoli pojawiły się w 1993 roku w branżowych czasopismach ale została oficjalnie ogłoszona na targach Tokyo Toy Show w 1994 roku w odpowiedzi na premierę konsoli Atari Jaguar[6][7].
Japonia
[edytuj | edytuj kod]

Saturn został wydany 22 listopada 1994 roku wraz z 5 grami (Virtua Fighter, Myst, Tama: Adventurous Ball in Giddy Labyrinth, Mahjong Goku Tenjiku, WanChai Connection). Najbardziej wyróżniającym się tytułem była bijatyka Virtua Fighter. PlayStation wydano 3 grudnia 1994 roku a najlepiej prezentującym się tytułem była wyścigówka Ridge Racer[8][9][1].. Wbrew początkowej przewadze Saturna, sprzedaż wyrównała się w maju 1995 roku na poziomie 1 miliona egzemplarzy. Przez kolejny okres liczba sprzedanych egzemplarzy obydwu konsol w Japonii była identyczna. Zadziałała dobra gama gier, z których najbardziej wyróżniały się serie RPG oraz tytuły automatowe np. Virtua Fighter 2 sprzedał w tym kraju więcej kopii niż Tekken 2. Jednak sukcesy Sony za granicą spowodowały, że deweloperzy coraz chętniej skupiali się na PlayStation zamiast Saturnie więc liczba gier oraz posiadaczy Sony w Japonii zaczynała rosnąć. Pomimo dobrych gier RPG, te nie mogły się równać z nowymi hitami od Square Soft i Enix. W 1997 roku stworzono reklamę z postacią Segata Sanshiro, maskotki parodiujące jednego z bohaterów filmu Akiry Kurosawy a kampania marketingowa pozwoliła na ustabilizowanie sprzedaży. Konsolę wycofano w 2000 roku i wiele sprzedanych Saturnów pochodzi właśnie z rynku japońskiego. Mimo gorszego wyniku od PlayStation i lepszego od Nintendo 64, sprzęt odniósł tutaj sukces i jest uważany przez część specjalistów za najpopularniejszy system produkcji Sega w Japonii[1].
Ameryka Północna
[edytuj | edytuj kod]
11 maja 1995 roku szef Sega of America, Tom Kalinske, ogłosił na E3 przedwczesną premierę Sega Saturn z ceną 399 dolarów wraz z 5 tytułami Sega Worldwide Soccer, Clockwork Knight, Daytona USA, Panzer Dragoon, Pebble Beach Golf Links, Virtua Fighter. Było to zaskoczeniem dla przebywających tam osób, które spodziewały się premiery we wrześniu 1995 roku. W tym samym czasie, Sony ogłosiło że ich konsola będzie kosztować 299 dolarów co sprawiło że sprytny manewr Segi został określony przez ówczesną prasę jako jeden z najgorszych momentów w historii gier. Szybsza zapowiedź poskutkowała brakiem dostępnych konsol (których wyprodukowano tylko 30 000 sztuk) oraz oprogramowania, przez co większość sprzedawców nie miała czym handlować, coraz częściej przechodząc w zasięg sieci sprzedaży Sony. Do końca 1995 roku sprzedano 100 000 Saturnów i 800 000 PlayStation. Pomimo prowadzenia agresywnego i kosztownego marketingu przez Segę, próbowano ratować sprzedaż konsoli, obniżając jej cenę, a także przygotowując porty popularnych gier np. Resident Evil i FIFA International Soccer, ale produkt firmy dalej był wyprzedzany przez PSX. Dodatkowo dochodziły konflikty między amerykańskim a japońskim biurem. Kalinskie opuścił spółkę w połowie 1996 roku a jego miejsce zajął Bernie Stolars, wcześniej odpowiedzialny za amerykański odział Sony. Choć za jego czasów wprowadzono NetLink czyli usługę internetową dla Sega Saturn, to większość osób zarzuca mu niechęć do gier RPG i konwersji automatowych, których nie chciał wydawać w Ameryce. Po premierze kolejnego konkurenta czyli Nintendo 64, który w przeciwieństwie do Super Nintendo zaczął od samego początku reklamować się agresywnie i w młodzieżowy sposób podobny jak kiedyś Genesis, Stolars powiedział na targach E3 w 1997 roku, że Saturn jest już spisany na straty i trzeba stworzyć jego następcę. Brakującym elementem była również nieobecność Sonica, maskotki Segi wykorzystywanego bardzo często w czasach Genesis, co wykorzystali Super Mario 64 (N64) oraz Crash Bandicoot (PSX). Pierwsza nowa odsłona serii niebędąca portem z innych platform pojawiła się w 1997 roku za sprawą Sonic R. Sprzedaż konsoli zakończono w 1998 roku[1][10][5][11][12][13].
Europa Zachodnia
[edytuj | edytuj kod]
W Europie Zachodniej, Saturn trafił do sprzedaży 8 lipca 1995, jednak oddział europejski był zaskoczony tak szybkim pojawieniem się konsoli. Nie opracowano ogólnej strategii marketingu oraz grupy odbiorczej, wbrew podobnej cenie konsoli do PlayStation, gry były droższe dla Saturna a sprzedaż w 1995 roku rozproszyła się z nową Mega Drive 32X. W 1996 roku podjęto próbę ratowania sprawy na targach ECTS, pokazując m.in. Nights into Dreams, który miał pełnić rolę Sonica na czas pojawienia się nowej gry, jednak według części osób przegrał on z Crashem. Pomimo trudności, europejski oddział wydał parę japońskich gier niedostępnych dla amerykanów. Doszło do kuriozalnej sytuacji gdzie Mega Drive do momentu wycofania pod koniec 1997 roku, sprzedawał w Europie znacznie więcej egzemplarzy niż Saturn. Poza Wielką Brytanią i Portugalią, konsola była w tyle za konkurencją oraz nie dorównywała sprzedaży poprzednikowi np. we Włoszech było 300,000 Mega Drive’ów kontra 10,000 Saturnów[1][14].
Polska
[edytuj | edytuj kod]W Polsce konsola zadebiutowała 1 marca 1996 roku podczas targów Play-Box ’96, a dystrybutorem było przedsiębiorstwo Bobmark International[2]. W styczniu 1996 roku przedsiębiorstwo Lanser jako pierwsze w Europie Środkowo-Wschodniej dostało autoryzację na sprzedaż Sony PlayStation[15][16]. O ile ceny gier były podobne dla obydwu systemów, to PSX był droższy od Saturna[17]. Na Play Box 96 było także obecne Sony Poland, które choć początkowo nie było zainteresowania sprzedażą sprzętu, rozpoczęło promocje konsoli i przejęło dystrybucję pod koniec czerwca 1996 roku, obniżając cenę[17]. W tym samym czasie, przedsiębiorstwo Bobmark w ramach specjalnej promocji obniżyło koszt jeszcze bardziej oraz zaoferowało nowy zestaw z grą Daytona USA[18]. Sony nadgoniło tę cenę dopiero we wrześniu[17]. Ponadto, systemy Segi były promowane przez pierwsze parę miesięcy w popularnym programie telewizyjnym Escape[19]. Przez pierwszy rok, oba systemy cechowały się dużą akcją promocyjną oraz podobnymi cenami i liczbą sprzedanych egzemplarzy. Jednak wraz ze wzrostem piractwa na konsoli Sony oraz coraz większymi, globalnymi problemami Segi, polskie przedsiębiorstwo postanowiło jesienią 1997 roku, wycofać się z dalszej promocji Saturna[20][21]. Dystrybucję przejęło na początku października przedsiębiorstwo Lanser, wcześniej wprowadzające sprzęt Sony na rynek. Nową cenę ustalono na poziomie PSX a za darmo dodano specjalny kontroler Voyager[22][23].
Dane techniczne[24]
[edytuj | edytuj kod]

- 2 x Hitachi SuperH-2 7604: 32-bitowe RISC o taktowaniu 28,6 MHz;
- SuperH-1: 32-bitowy, 20 MHz RISC do kontroli CD-ROM;
- Saturn Control Unit (SCU);
- VDP1 (Video Display Processor): 32-bitowy odpowiedzialny za sprite’y, wielokąty i geometrię, mogący wyświetlać:
- 500 000 wielokątów na sekundę;
- 200 000 pokrytych teksturą wielokątów na sekundę, oraz posiadający funkcje:
- Texture Mapping – mapowanie tekstur
- Gouraud Shading – cieniowanie Gourauda
- VDP2: 32-bitowy odpowiedzialny za wyświetlanie i przewijanie tła, mogący wyświetlać jednocześnie 5 płaszczyzn
- Motorola 68EC000: 11,3 MHz, 16-bitowy procesor dźwięku
- Sega Custom Sound Processor (SCSP) zawierający:
Pamięć
[edytuj | edytuj kod]Grafika
[edytuj | edytuj kod]- Obsługiwane rozdzielczości: 320x224, 640x224 i 704x480px;
- Paleta barw: 16,7 mln kolorów (24-bity), z czego jednocześnie może być wyświetlanych 32 000.
Dźwięk
[edytuj | edytuj kod]- 32 kanały PCM, każdy kanał PCM może służyć jako oscylator syntezy FM
- Próbkowanie maksymalnie 44,1 kHz z 16-bitową dynamiką.
Sterowanie
[edytuj | edytuj kod]- Konsola:
- Przycisk zasilania „Power”
- Przycisk „Reset”
- Kontroler:
- 9 przycisków w sekcji joypada
- 8-kierunkowy D-Pad
- Przycisk „Start”
Złącza
[edytuj | edytuj kod]- 2 9-pinowe złącza kontrolera
- Gniazdo kartridżów umożliwiające podłączenie różnych akcesoriów
- Tanisen[25] – standard portu szeregowego wysokiej prędkości, umożliwiający podłączenie m.in.:
- Napędu dyskietek
- Klawiatury MIDI
- Dedykowanych kontrolerów
- Własne wyjście A/V umożliwiające korzystanie z formatów:
Nośnik danych
[edytuj | edytuj kod]CD-ROM o maksymalnej pojemności 660 MB. Wbudowany napęd został wyprodukowany przez firmę JVC.
Specyfikacja
[edytuj | edytuj kod]Odczyt
[edytuj | edytuj kod]- Dźwięk: 150 kB/s
- Dane: 330 kB/s
Kompatybilność z formatami
[edytuj | edytuj kod]Wymiary[a]
[edytuj | edytuj kod]- Szerokość: 260 mm
- Długość: 230 mm
- Wysokość: 83 mm
Zasilanie
[edytuj | edytuj kod]Ponadto bateria CR2032 służąca do podtrzymywania ulotnej pamięci RAM i wewnętrznego zegara
Gry
[edytuj | edytuj kod]Na konsolę wydano ponad 1000 gier[31]. Do najlepiej sprzedających się należą seria Madden NFL, seria Virtua Cop, Nights Into Dreams, Tomb Raider, seria Virtua Fighter, Sega Rally, Sonic 3D Blast, Daytona USA, World Series Baseball, seria Panzer Dragoon[32].Wśród najlepiej ocenianych wymienia się m.in House of The Dead, Die Hard Arcade, Burning Rangers, Shining Force 3, Athlete Kings. X-Men Vs Street Fighter, Baku Baku Animal, Exhumed, Guardian Heroes, Fighters Megamix[33].
Rozszerzenia, akcesoria i funkcje dodatkowe
[edytuj | edytuj kod]
Kontrolery
[edytuj | edytuj kod]Zmodyfikowane wersje kontrolera klasycznego
[edytuj | edytuj kod]Kontrolery stworzone do poszczególnych tytułów lub gatunków gier
[edytuj | edytuj kod]- Densha de Go! Controller[36] – kontroler wyprodukowany przez Taito specjalnie do symulatora jazdy pociągiem Densha de Go!
- Sega Arcade Racer[37] – kierownica
- Sega Mission Stick[38] – joypad z gałką analogową, stworzony z myślą o kontrolowaniu samolotów w grach (Linkcable)
- Sega Saturn 3D Control Pad[39] – joypad posiadający tryb sterowania analogowy lub cyfrowy, który wybiera się za pomocą przełącznika
- Saturn MIDI Interface Box[40] – przystawka MIDI wykorzystywana w grze Saturn Music School
- Cobra Light Gun – pistolet kompatybilny również z konsolą Sony PlayStation, posiada funkcję automatycznego przeładowywania co 1 lub 15 pocisków, regulowaną prędkość strzelania.
- Virtua Gun[41] – pistolet z funkcją automatycznego strzelania i przeładowywania, 3 prędkości strzelania lub pojedynczy strzał, przeładowanie maksymalnie co 15 pocisków lub ręcznie.
Inne
[edytuj | edytuj kod]- Shuttle Mouse[42] – myszka, posiada 4 przyciski, z których jeden to START.
Tryb gry wieloosobowej
[edytuj | edytuj kod]Z użyciem przewodu Taisen[25]
[edytuj | edytuj kod]Z użyciem akcesorium 6 Player Adaptor[43]
[edytuj | edytuj kod]
Urządzenie podłączone do złącza kontrolera, rozszerza konsolę o kolejnych pięć złącz, co umożliwia rozgrywkę wieloosobową. Niektóre tytuły wspierały podłączenie dwóch urządzeń, co umożliwiało grę nawet 12 graczom.
- Blast Chamber (do 4 graczy)
- Saturn Bomberman (do 10 graczy)
- Bomberman Fight! (do 4 graczy)
- Duke Nukem 3D (do 6 lub 7 graczy)
- Firepro Wrestling: Six Man Scramble (do 6 graczy)
- Guardian Heroes (do 4 graczy)
- Madden '98
- NBA Action '98
- NHL '98
- Powerslave / Exhumed (do 6 graczy)
- Three Dirty Dwarfs (do 3 graczy)
- Worldwide Soccer '98
Akcesoria korzystające z portu Link Cable
[edytuj | edytuj kod]- Floppy Disk Drive – napęd dyskietek 3,5" umożliwiający zapis stanów gry

Rozszerzenia korzystające ze slotu kartridzowego
[edytuj | edytuj kod]- Video CD Card[44] – karta umożliwiająca odtwarzanie płyt Video CD
- Saturn Backup Memory[45] – karta umożliwiająca skopiowanie stanów gier
- Extended RAM Cartridge[46] – karta zwiększająca pojemność pamięci RAM konsoli, co w niektórych przypadka przekłada się na lepsze osiągi gier
- Twin Advanced ROM[47] – karty tworzone specjalnie do wybranych tytułów, w celu skrócenia czasów ładowania
- NetLink[48] – modem umożliwiający korzystanie z dedykowanego serwisu
Nieoficjalne rozszerzenia
[edytuj | edytuj kod]- Action Replay Plus[49] – karta umożliwiająca stosowanie kodów w grach, zdejmuje blokadę regionalną, i podobnie jak Extended RAM Cartridge, rozszerza pojemność pamięci RAM konsoli
- Action Replay/GameShark[50] – karta umożliwiająca stosowanie kodów w grach
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Wersja amerykańska i europejska
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 6 7 Sega Saturn i Sverige (och med nätspel i Finland) [online].
- 1 2 3 Eldar. Sega Saturn Już w Polsce. „Gry Komputerowe”, s. 30, 04/1996. CGS Computer Studio.
- ↑ 【連載】セガハードストーリー第5回 家庭用ゲーム機新時代の幕開け『セガサターン』 | セガハード大百科|セガ SEGA [online], web.archive.org, 23 stycznia 2025 [dostęp 2025-03-23] [zarchiwizowane z adresu 2025-01-23].
- ↑ New Saturn Development Details: "I Regret Not Basing It On The Model 1". - Somag News [online], web.archive.org, 27 stycznia 2022 [dostęp 2025-03-23] [zarchiwizowane z adresu 2022-01-27].
- 1 2 Why the Sega Saturn Failed: A Retrospective on Sega’s Most Misunderstood Console [online].
- ↑ Interview: Joe Miller (SOA Senior VP of Product Dev.) – Sega-16 [online], 7 lutego 2013 [dostęp 2025-03-23] (ang.).
- ↑ Sega's 32 bit Saturn. „Mean Machines Sega”. 11. s. 8-9.
- ↑ Exploring the Japanese Saturn Launch [online].
- ↑ Travis Fahs, IGN Presents the History of SEGA [online], IGN, 21 kwietnia 2009 [dostęp 2025-03-23] (ang.).
- ↑ Every Sega Launch Lineup Ever, Ranked [online].
- ↑ Zmarł Bernie Stolar. Był ojcem sukcesu Segi i PlayStation [online].
- ↑ Sega Saturn: how one decision destroyed PlayStation's greatest rival [online].
- ↑ Nicholas Werner, The True Story Of The Sega Saturn [online], SVG, 26 lutego 2018 [dostęp 2025-03-23] (ang.).
- ↑ New route for Sega in Italy. „MCV Magazin UK”. 5. s. 10.
- ↑ Czy wiecie, że.... „Secret Service”. 31, s. 63, styczeń 1996. ProScript Sp.z.o.o.
- ↑ Polska Siła. „Gambler”. 27, s. 4. Lupus.
- 1 2 3 Historia początków PlayStation w Polsce [online], 24 czerwca 2014.
- ↑ Sega Saturn: Brakujący element. „Gambler”. 07/96, s. 40-42. Lupus.
- ↑ Zbigniew Jankowski, Kulisy powstania i upadku programu Escape [online], Eurogamer, 12 lipca 2013 (pol.).
- ↑ Jak wyglądały ceny różnych konsol w Polsce w latach 1996-2006? [online], 28 grudnia 2016.
- ↑ Quo Vadis Sego?. „Gambler”. 03/98, s. 76-77, Marzec 1998. Lupus.
- ↑ Dlaczego Saturn ?!. „Świat Gier Komputerowych”. 11/97, s. 40-41. Imago.
- ↑ Sega Saturn. „Secret Service”. 51, s. 74, Listopad 1997. ProScript Sp.z.o.o.
- ↑ Sega Saturn/Hardware comparison [online], Sega Retro, 18 lipca 2019 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- 1 2 Taisen Cable [online], Sega Retro, 25 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ RF Unit (Saturn) [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Monaural AV Cable (Saturn) [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Stereo AV Cable (Saturn) [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ S-Video Cable (Saturn) [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ 21 Pin RGB Cable (Saturn) [online], Sega Retro, 9 lutego 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ 30 years of the Sega Saturn [online].
- ↑ The Best-Selling Games For PS1, N64, Saturn, And Dreamcast [online].
- ↑ Best Saturn games of all time from Die Hard Arcade to Panzer Dragoon Saga [online].
- ↑ ASCII Grip X [online], Sega Retro, 22 października 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Psychopad Jr. [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Densha de Go! Controller [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Arcade Racer Joystick [online], Sega Retro, 13 października 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Mission Stick [online], Sega Retro, 12 czerwca 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ 3D Control Pad [online], Sega Retro, 13 października 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Saturn MIDI Interface Box [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Virtua Gun [online], Sega Retro, 25 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Shuttle Mouse [online], Sega Retro, 25 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Saturn 6 Player Adaptor [online], Sega Retro, 21 czerwca 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Video CD Card [online], Sega Retro, 21 czerwca 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Saturn Backup Memory [online], Sega Retro, 21 czerwca 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Extended RAM Cartridge [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Twin Advanced ROM System [online], Sega Retro, 24 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ NetLink Internet Modem [online], Sega Retro, 23 sierpnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).
- ↑ Action Replay Plus [online], Sega Retro, 23 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-29] (ang.).
- ↑ Action Replay (Saturn) [online], Sega Retro, 23 kwietnia 2020 [dostęp 2020-10-28] (ang.).